İoanna Kuçuradi
1936, İstanbul —
İoanna Kuçuradi (1936-), Türkiye'nin en önemli felsefecilerinden biridir. İstanbullu Rum kökenli bir ailede doğan Kuçuradi, Hacettepe Üniversitesi'nde felsefe bölümünü kurmuş, Türkiye Felsefe Kurumu'nu tesis etmiş ve UNESCO İnsan Hakları Felsefesi Kürsüsü'nü yönetmiştir. Etik, değer teorisi (aksiyoloji), insan hakları felsefesi ve Nietzsche araştırmaları alanlarında uluslararası düzeyde tanınan eserleriyle Türk düşünce hayatına kalıcı katkılarda bulunmuştur.
İoanna Kuçuradi, 4 Ekim 1936'da İstanbul'da dünyaya geldi. Rum kökenli bir aileye mensup olan Kuçuradi, erken yaşlardan itibaren çok kültürlü İstanbul ortamında yetişti.
İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü'nde lisans eğitimini tamamladıktan sonra aynı üniversitede yüksek lisans ve doktora çalışmalarını yürüttü. Doktora tezini Nietzsche felsefesi üzerine hazırladı.
1968 yılında Hacettepe Üniversitesi'ne geçerek Felsefe Bölümü'nün kuruluşuna öncülük etti ve uzun yıllar bölüm başkanlığı yaptı. Hacettepe'deki akademik kariyeri boyunca pek çok öğrenci yetiştirdi ve Türkiye'de sistematik felsefe eğitiminin temellerini attı.
1974 yılında Türkiye Felsefe Kurumu'nu (Philosophical Society of Turkey) kurarak Türkiye'nin uluslararası felsefe camiasındaki temsilini güçlendirdi. Kurum, FISP (Fédération Internationale des Sociétés de Philosophie) üyesi olarak uluslararası felsefe kongrelerinin düzenlenmesinde etkin rol oynadı.
2003 yılında Maltepe Üniversitesi'ne geçen Kuçuradi, burada İnsan Hakları Araştırma ve Uygulama Merkezi'ni kurdu ve UNESCO İnsan Hakları Felsefesi Kürsüsü'nü yönetti.
Kuçuradi'nin düşüncesinin merkezinde 'değer' kavramı yer alır. 'İnsan ve Değerleri' adlı eserinde değerlerin ontolojik statüsünü, insanın değerlerle ilişkisini ve etik yargıların temellerini felsefi açıdan ele almıştır. Nietzsche felsefesi üzerine yaptığı çalışmalarla Türkiye'de bu alandaki akademik ilgiyi başlatan isim olmuştur.
İnsan hakları felsefesi alanında UNESCO düzeyinde çalışmalar yürüten Kuçuradi, insan haklarının felsefi temellendirilmesi, insan onuru kavramı ve evrensel değerler konularında uluslararası düzeyde kabul görmüş eserler vermiştir.
Sanat felsefesi alanında da önemli katkılarda bulunan Kuçuradi, 'Sanata Felsefeyle Bakmak' adlı eseriyle sanat eserlerinin felsefi değerlendirmesine yönelik özgün bir yaklaşım geliştirmiştir.
Uluslararası pek çok ödül ve onursal doktora alan Kuçuradi, Türkiye'de felsefenin kurumsallaşmasında ve uluslararası arenada tanınmasında en belirleyici figürlerden biri olmaya devam etmektedir.
Eğitim Hayatı
Kariyer Kronolojisi
Yayınevleri
Üretim Dönemleri
Akademik Kuruculuk ve Temel Eserler
Nietzsche, Schopenhauer, değer teorisi ve etik alanlarında temel eserlerini üretti; Hacettepe Felsefe Bölümü ve Türkiye Felsefe Kurumu'nu kurdu.
Uluslararası Etkinlik ve İnsan Hakları
UNESCO kürsüsü, FISP başkanlığı ve insan hakları felsefesi alanında uluslararası düzeyde eser ve faaliyet üretimi.
Düşünsel Çizgi
İoanna Kuçuradi'nin düşüncesi, değer felsefesi ve insan hakları etrafında şekillenmektedir. Fenomenolojik gelenek içinde konumlanan Kuçuradi, insanın değer yaratan bir varlık olduğu tezinden hareketle etiğin, insan haklarının ve sanat felsefesinin temellerini ontolojik bir perspektifle yeniden kurmuştur. Nietzsche ve Schopenhauer gibi düşünürlerin insan anlayışlarını eleştirel biçimde incelemiş, Türkiye'de felsefenin kurumsallaşmasına öncülük etmiştir.
Erken Dönem
1959–1971Alman felsefe geleneği üzerine yoğunlaşma dönemi. Nietzsche ve Schopenhauer araştırmaları, değer felsefesinin temellerinin atılması.
Kurumsallaşma Dönemi
1971–1997Hacettepe Felsefe Bölümü ve Türkiye Felsefe Kurumu'nun kuruluşu, felsefe eğitiminin sistematikleştirilmesi, etik ve sanat felsefesi çalışmaları.
İnsan Hakları Dönemi
1997–UNESCO İnsan Hakları Felsefesi Kürsüsü, uluslararası felsefe liderliği ve insan hakları felsefesinin derinleştirilmesi.
Kamusal Faaliyetler
Uzmanlık Alanları & Kavramlar
Uzmanlık Alanları
Temel Kavramlar
Toplam 10 eser · Kronolojik sıralama (yeniden eskiye)
2010'ler
Adalet Kavramı
Araştırma2000'ler
Yüzeysel ve Derinden
Denemeİnsan Haklarının Felsefi Temelleri
Araştırma1990'ler
Çağın Olayları Arasında
Deneme1980'ler
Etik
Araştırma1970'ler
1960'ler
Schopenhauer ve İnsan
AraştırmaNietzsche ve İnsan
AraştırmaAkademik Makaleler
The Concept of Human Dignity and Its Implications for Human Rights
An Approach to Philosophical Problems of Human Rights
Ethics and World Problems
Konferans Bildirileri
Philosophy Facing World Problems
Human Rights: Concepts and Problems
Akademik Görevler
Asistan — İstanbul Üniversitesi
Profesör — Hacettepe Üniversitesi
Profesör / UNESCO Kürsü Başkanı — Maltepe Üniversitesi
Ödüller
UNESCO Felsefe Ödülü
Felsefe eğitimi ve insan hakları alanındaki katkıları nedeniyle.
Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) Onur Üyeliği
Felsefe alanındaki uzun soluklu akademik katkıları nedeniyle.
Hacettepe Üniversitesi Onursal Doktora
Felsefe bölümünün kuruluşundaki öncü rolü ve akademik katkıları için.
Giacomo Leopardi Uluslararası Ödülü
Felsefe ve insan hakları alanındaki uluslararası katkıları nedeniyle.
Kurumsal Roller
Kurucu Başkan — Türkiye Felsefe Kurumu
Türkiye'nin uluslararası felsefe camiasındaki temsilini sağlayan kurumun kuruculuğu ve uzun yıllar başkanlığı.
Yönetim Kurulu Üyesi — FISP (Fédération Internationale des Sociétés de Philosophie)
Uluslararası Felsefe Dernekleri Federasyonu'nda Türkiye temsilciliği.
Kürsü Başkanı — UNESCO İnsan Hakları Felsefesi Kürsüsü
Maltepe Üniversitesi bünyesinde UNESCO İnsan Hakları Felsefesi Kürsüsü yöneticiliği.
Başkan — Uluslararası Felsefe Kuruluşları Federasyonu (FISP)
FISP başkanlığı görevini üstlenen ilk Türk akademisyen.
Kuçuradi'in kurucusu olduğu veya kuruluşunda önemli rol üstlendiği kuruluşlar.
Türkiye Felsefe Kurumu
Türkiye'nin uluslararası felsefe camiasındaki temsil kurumu; FISP üyesi.
Maltepe Üniversitesi İnsan Hakları Araştırma ve Uygulama Merkezi
UNESCO İnsan Hakları Felsefesi Kürsüsü'nü barındıran araştırma merkezi.
Zaman Çizelgesi
4 Ekim'de İstanbul'da doğdu.
İstanbul Üniversitesi Felsefe Bölümü'nden mezun oldu.
İstanbul Üniversitesi'nde 'Nietzsche ve İnsan' başlıklı doktora tezini tamamladı.
'Nietzsche ve İnsan' adlı ilk kitabı yayımlandı.
Hacettepe Üniversitesi Felsefe Bölümü'nün kuruluşuna öncülük etti.
'Schopenhauer ve İnsan' yayımlandı.
'İnsan ve Değerleri' yayımlandı.
Türkiye Felsefe Kurumu'nu kurdu.
'Uludağ Konuşmaları' derleme olarak yayımlandı.
'Sanata Felsefeyle Bakmak' yayımlandı.
'Etik' adlı temel eseri yayımlandı.
'Çağın Olayları Arasında' yayımlandı.
UNESCO İnsan Hakları Felsefesi Kürsüsü başkanlığına getirildi.
Maltepe Üniversitesi'ne geçiş yaptı; UNESCO Felsefe Ödülü'nü aldı.
Giacomo Leopardi Uluslararası Ödülü'nü aldı.
'İnsan Haklarının Felsefi Temelleri' yayımlandı.
FISP (Uluslararası Felsefe Dernekleri Federasyonu) başkanlığına seçildi.
'Yüzeysel ve Derinden' yayımlandı.
'Adalet Kavramı' yayımlandı.
Entelektüel Gelişim Dönemleri
Erken Dönem
1959–1971Alman felsefe geleneği üzerine yoğunlaşma dönemi. Nietzsche ve Schopenhauer araştırmaları, değer felsefesinin temellerinin atılması.
Kurumsallaşma Dönemi
1971–1997Hacettepe Felsefe Bölümü ve Türkiye Felsefe Kurumu'nun kuruluşu, felsefe eğitiminin sistematikleştirilmesi, etik ve sanat felsefesi çalışmaları.
İnsan Hakları Dönemi
1997–UNESCO İnsan Hakları Felsefesi Kürsüsü, uluslararası felsefe liderliği ve insan hakları felsefesinin derinleştirilmesi.
Üretim Dönemleri
Akademik Kuruculuk ve Temel Eserler
Nietzsche, Schopenhauer, değer teorisi ve etik alanlarında temel eserlerini üretti; Hacettepe Felsefe Bölümü ve Türkiye Felsefe Kurumu'nu kurdu.
Uluslararası Etkinlik ve İnsan Hakları
UNESCO kürsüsü, FISP başkanlığı ve insan hakları felsefesi alanında uluslararası düzeyde eser ve faaliyet üretimi.
Alıntılar
"Felsefe, insanın düşünerek var olma çabasıdır."
"İnsan hakları, insanın insan olarak taşıdığı değerin tanınmasıdır."
"Değerler, insanın dünyayla ilişkisinde ortaya çıkan ve insanın insanlığını belirleyen şeylerdir."
"Etik, yalnızca neyin doğru olduğunu araştırmaz; doğru olanı yapabilmenin koşullarını da sorgular."
Kaynakça
Betül Çotuksöken, İoanna Kuçuradi'nin Felsefe Anlayışı (2010) .
Harun Tepe, Türkiye'de Etik Çalışmaları ve İoanna Kuçuradi .
Türkiye Felsefe Kurumu, Felsefe Tartışmaları (Kuçuradi Özel Sayısı) .
Bu sayfada bir hata mı var?
Hata Bildir