Baykan Sezer

Baykan Sezer, 1939 yılında İstanbul'da dünyaya geldi. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölümü'nde lisans ve lisansüstü eğitimini tamamladı. Aynı bölümde akademik kariyerine başlayarak asistan, doçent ve profesör olarak görev yaptı. Uzun yıllar İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Bölümü başkanlığını yürüttü.

Sezer'in düşünce dünyasının merkezinde, Batı sosyolojisinin evrensellik iddiasına yönelik köklü bir eleştiri yer almaktadır. Batı'da geliştirilmiş sosyoloji kuramlarının Batı toplumlarının tarihsel deneyimlerinden kaynaklandığını ve bu kuramların Doğu toplumlarına doğrudan uygulanamayacağını savunan Sezer, Türk toplumunun kendine özgü tarihsel ve coğrafi koşullarından hareketle özgün bir sosyolojik çerçeve geliştirmeye çalışmıştır.

Sezer'in temel tezlerinden biri, dünya tarihinin Doğu-Batı çatışması ekseninde şekillendiği ve bu çatışmanın toplumsal yapıları belirleyen temel dinamik olduğudur. 'Toplum Farklılaşmaları ve Din Olayı' adlı eserinde dinin toplumsal farklılaşma süreçlerindeki rolünü, Doğu ve Batı toplumlarındaki farklı işlevlerini incelemektedir. 'Asya Tarihinde Su Boyu Ovaları ve Bozkır Uygarlıkları' adlı çalışması ise Asya toplumlarının tarihsel gelişimini coğrafi ve ekolojik koşullar üzerinden açıklamaya çalışan özgün bir yaklaşım sunmaktadır.

'Türk Sosyolojisinin Ana Sorunları' adlı eseri, Türkiye'de sosyoloji disiplininin gelişim sürecini, karşılaştığı sorunları ve olması gereken yönelimi tartışmaktadır. Sezer, Türk sosyolojisinin Batı taklitçiliğinden kurtularak kendi toplumsal gerçekliğine dayalı özgün bir yol izlemesi gerektiğini savunmuştur.

İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Bölümü'nde yetiştirdiği öğrenciler ve bölümün akademik yönelimini şekillendirmesi bakımından Sezer, Türk sosyoloji geleneği içinde belirleyici bir konumdadır. 2002 yılında İstanbul'da hayatını kaybetmiştir.