Araştırma

Osmanlı İmparatorluğu'nda Marjinal Sûfîlik: Kalenderîler (XIV-XVII. Yüzyıllar)

Ahmet Yaşar Ocak · 1992 · Türk Tarih Kurumu

Osmanlı döneminde Kalenderî derviş topluluklarının tarihsel gelişimini ve toplumsal konumlarını inceleyen kapsamlı çalışma.

Kitap Hakkında

Bu eser, Osmanlı İmparatorluğu'nda XIV. yüzyıldan XVII. yüzyıla uzanan dönemde Kalenderî derviş topluluklarının tarihini, toplumsal yapılarını ve dinî pratiklerini ele almaktadır. Ocak, Kalenderîleri Osmanlı toplumundaki kurumsal sufiliğin ve resmî din anlayışının dışında kalan 'marjinal' bir dinî hareket olarak konumlandırmakta ve bu toplulukların gezgin yaşam biçimlerini, heterodoks inanç ve ritüellerini arşiv belgeleri, vakfiye kayıtları ve anlatı kaynakları üzerinden incelemektedir. Çalışma, Kalenderîliğin Orta Asya ve İran kökenlerinden Anadolu ve Rumeli'deki yayılımına, devletle ilişkilerine ve zamanla dönüşümüne kadar geniş bir perspektif sunmaktadır. Osmanlı dinî çoğulculuğunun az bilinen bir boyutunu akademik gündemin merkezine taşıyan bu eser, Osmanlı sosyal tarihi ve sufilik araştırmaları için temel bir başvuru kaynağıdır.

Bu tanıtım metni tarafsız ve bilgilendirici niteliktedir. Eleştirel yorum, övgü veya yergi içermez.

Kimler İçin Uygundur?

  • Osmanlı sosyal ve dinî tarihi araştırmacıları
  • Sufilik ve derviş hareketleri üzerine çalışan akademisyenler
  • Osmanlı toplumsal yapısını inceleyen tarih öğrencileri
  • Heterodoks İslam ve marjinal dinî gruplar konusuyla ilgilenen okurlar

Bu Kitaptan Ne Öğrenilir?

Temel Kavramlar

Kalenderîlikmarjinal sufilikgezgin dervişlerOsmanlı dinî çoğulculuğuheterodoks ritüellerabdâl geleneği

Yazarın Yaklaşımı

Arşiv belgeleri, vakfiyeler ve anlatı kaynaklarına dayalı tarihsel sosyolojik analiz

Düşünsel Çerçeve

Osmanlı toplumunda resmî din ile halk dindarlığı arasındaki gerilimi kurumsal sufilik-marjinal sufilik ikiliği üzerinden inceleyen çerçeve

Bu sayfada bir hata mı var?

Hata Bildir